Sáng 7/12, tại cửa khẩu Nam Xoi, huyện Viengxay, tỉnh Houaphanh, đã diễn ra lễ khánh thành giai đoạn 1 khu di tích lịch sử Nam Xoi. Đây là nơi thành lập Đảng Nhân dân, tiền thân của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào ngày nay.
Tham dự lễ khánh thành có Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên huấn Lào Khamphan Phommathat; Ủy viên Bộ Chính trị, Đô trưởng thủ đô Viêng Chăn Sinlavong Khutphaythoune, nguyên Thủ tướng Chính phủ Lào Thongsing Thammavong cùng các lãnh đạo và đông đảo nhân dân các tầng lớp của tỉnh Houaphanh, Bắc Lào.

Di tích nằm tại khu cửa khẩu Nam Xoi, huyện Viêng Xay, tỉnh Houaphanh, tiếp giáp với cửa khẩu Na Mèo, huyện Quang Sơn, tỉnh Thanh Hóa. Đây là nơi Đảng Nhân dân Cách mạng Lào được thành lập và tiến hành Đại hội lần thứ I từ ngày 22/3 đến ngày 6/4/1955. Đại hội đã thông qua Báo cáo thành lập Đảng; lấy tên là Đảng Nhân dân Lào, tiền thân của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào ngày nay và bầu Chủ tịch Kaysone Phomvihane làm Tổng Bí thư.

Không chỉ là nơi để các tầng lớp nhân dân Lào, đặc biệt là các tầng lớp thanh thiếu niên học hỏi, nghiên cứu và hiểu rõ về sự hình thành và phát triển của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào và tiếp tục kế thừa sự nghiệp cách mạng của Đảng, Khu di tích Nam Xoi  còn là nơi để người dân hai nước Lào -Việt Nam tham quan, hiểu thêm về mối quan hệ đặc biệt Lào - Việt Nam.
 

Lãnh đạo và nguyên Lãnh đạo Lào cắt bằng khánh thành giai đoạn 1 Di tích lịch sử Nam Xoi
 
Phát biểu tại buổi lễ, Bí thư, Chủ tịch tỉnh Houaphanh, ông Vansay Phenxumma đã ôn lại quá trình hình thành và phát triển của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào. Ông Phenxumma cũng nhấn mạnh tới sự kiện Chủ tịch Hồ Chí Minh lên tàu tìm được cứu nước vào năm 1911, nghiên cứu và học hỏi chủ nghĩa Marx-Lenin vào những năm 1920 và thành lập Đảng Cộng sản Đông dương vào năm 1930, tiền thân của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào. Dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Đông dương, phong trào cách mạng của nhân dân 3 nước Lào, Việt Nam và Campuchia đã liên tiếp giành nhiều thắng lợi lớn trong cuộc đấu tranh chống thực dân Pháp và không ngừng lớn mạnh, số lượng đảng viên ngày càng được tăng lên…

“Việc Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng Cộng sản Đông Dương quyết định thành lập ở mỗi nước một đảng riêng vào năm 1951 dẫn đến sự ra đời của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào là một quyết định sáng suốt. Quyết định có ý nghĩa lịch sử cách đây hơn 60 năm của Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng Cộng sản Đông Dương cũng đã góp phần hình thành và vun đắp cho mối quan hệ hữu nghị vĩ đại Lào – Việt Nam, mối quan hệ hữu nghị hiếm có trên thế giới” - n
guyên Phó Thủ tướng  Lào Somsavad Lengsavath khẳng định. Chính quyền tỉnh Houaphanh cho biết dự án được triển khai thành 2 giai đoạn. Trong đó, giai đoạn 1 triển khai từ tháng 9 năm 2020 với tổng vốn đầu tư gần 1,2 tỷ kíp (khoảng 2,9 tỷ đồng Việt Nam). Theo kế hoạch, trong giai đoạn 2, dự án sẽ phát triển thêm các hạng mục như khu nhà họp, nhà truyền thống trưng bày các hiện vật và tài liệu liên quan tới ngày thành lập Đảng Nhân dân Cách mạng Lào.
 
Trọng Huyền